Audyt efektywności energetycznej przedsiębiorstw
Nowy obowiązek od 2026 r. — koniec ery „tylko dużych firm”. Dotychczas audyt energetyczny przedsiębiorstwa musiały wykonywać wyłącznie duże podmioty (kryterium wielkości firmy, m.in. przychód powyżej 50 mln EUR). Nowelizacja wdrażająca dyrektywę EED odchodzi od kryterium wielkości na rzecz kryterium zużycia energii — po raz pierwszy obejmie tysiące firm z sektora MŚP: zakłady produkcyjne, chłodnie, logistykę, obiekty handlowe.
Audyt to jednak nie tylko obowiązek. Dobrze zrobiony wskazuje, gdzie firma traci energię i pieniądze, i staje się podstawą do białych certyfikatów, systemu ISO 50001 i raportowania ESG. Wykonujemy go tak, żeby był narzędziem, a nie dokumentem do szuflady.
Potencjalne oszczędności
Audyt energetyczny, ale po co?
Zużycie powyżej 10 TJ/rok — audyt co 4 lata, pierwszy termin 11.10.2026 r. Kara: do 5% przychodu.
Poprzez eliminowanie strat, które audyt wykazuje w każdym obszarze — od sprężarek po kotłownię.
Audyt wskazuje modernizacje, za które firma może uzyskać świadectwa efektywności energetycznej — realny przychód.
Wyniki audytu to przegląd energetyczny — pierwszy krok do ISO 50001, które zwalnia z cyklicznych audytów.
Kto ma obowiązek, kiedy i co grozi
Kto ma obowiązek
- Zużycie powyżej 10 TJ/rok (ok. 2,78 GWh) — liczone jako średnia z 3 ostatnich lat, łącznie dla wszystkich nośników: energii elektrycznej, gazu, ciepła i paliw. Obowiązkowy audyt co 4 lata; pierwszy termin: 11 października 2026 r.
- Zużycie powyżej 85 TJ/rok (ok. 23,6 GWh) — obowiązek wdrożenia certyfikowanego systemu zarządzania energią ISO 50001 do 11 października 2027 r.
Kto jest zwolniony
Firmy posiadające certyfikowany system zarządzania energią ISO 50001 lub system ekozarządzania EMAS oraz firmy realizujące umowę o poprawę efektywności energetycznej — pod warunkiem, że w ramach tych systemów przeprowadzono audyt.
Obowiązki proceduralne i kary
- Zawiadomienie Prezesa URE w ciągu 30 dni od przeprowadzenia audytu, z informacją o możliwych oszczędnościach.
- Przechowywanie dokumentacji audytu przez 5 lat.
- Kara za brak audytu: do 5% przychodu z poprzedniego roku.
Progi i terminy podajemy zgodnie z aktualnym stanem prac legislacyjnych. Pierwszym krokiem naszej współpracy jest zawsze policzenie zużycia energii firmy w TJ na podstawie faktur z trzech lat — od tego zależy, czy i który obowiązek Cię dotyczy.
Co obejmuje audyt i jak pracujemy
Zakres audytu
- Inwentaryzacja obiektu i procesów: budynki, instalacje, urządzenia, źródła ciepła i chłodu, transport.
- Zebranie danych o zużyciu wszystkich nośników energii z 3 lat oraz pomiary uzupełniające tam, gdzie brakuje danych.
- Bilans energetyczny i identyfikacja obszarów znaczącego zużycia — co najmniej 90% całkowitego zużycia energii firmy.
- Ocena stanu technicznego i analiza porównawcza rozwiązań.
- Lista przedsięwzięć poprawiających efektywność z wyliczoną oszczędnością energii i kosztów, nakładem i okresem zwrotu — uszeregowana od najbardziej opłacalnych.
- Wskazanie przedsięwzięć kwalifikujących się do białych certyfikatów (próg 10 toe/rok oszczędności).
- Raport w formie wymaganej ustawą oraz zawiadomienie do Prezesa URE.
Jak pracujemy
- Kwalifikacja — bezpłatnie liczymy zużycie w TJ i sprawdzamy, czy obowiązek Cię dotyczy oraz do kiedy.
- Dane i wizyta w zakładzie — faktury, dane z liczników, oględziny instalacji, pomiary.
- Analiza i raport — bilans, rekomendacje, kalkulacje opłacalności, dokument zgodny z ustawą.
- Formalności — zawiadomienie Prezesa URE w terminie 30 dni, komplet dokumentacji do archiwizacji.
- Co dalej — wnioski o białe certyfikaty za rekomendowane modernizacje, wdrożenie ISO 50001 dla firm powyżej 85 TJ, dane do raportu ESG.
Podstawa prawna: ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej z późniejszymi zmianami, wdrażająca dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791 w sprawie efektywności energetycznej (EED).
Sprawdź bezpłatnie, czy Twoja firma ma obowiązek audytu
Obowiązki energetyczne dla firm 2026–2027
Najczęstsze pytania o audyt efektywności energetycznej
Zsumuj roczne zużycie wszystkich nośników energii — prądu, gazu, ciepła sieciowego i paliw (także w transporcie) — z trzech ostatnich lat i policz średnią. 10 TJ to ok. 2,78 GWh, czyli np. 2 GWh energii elektrycznej i 80 000 m³ gazu w skali roku. Przeliczenie na podstawie faktur robimy bezpłatnie — to zawsze pierwszy krok naszej współpracy.
Pierwszy termin to 11 października 2026 r., a audyt trzeba powtarzać co 4 lata. W ciągu 30 dni od zakończenia audytu firma zawiadamia Prezesa URE o jego przeprowadzeniu i możliwych oszczędnościach, a dokumentację przechowuje przez 5 lat. Progi i terminy podajemy zgodnie z aktualnym stanem prac legislacyjnych.
Firmy posiadające certyfikowany system zarządzania energią ISO 50001 lub system ekozarządzania EMAS, a także firmy realizujące umowę o poprawę efektywności energetycznej — pod warunkiem, że w ramach tych systemów przeprowadzono audyt energetyczny. Dla firm powyżej 85 TJ/rok ISO 50001 staje się obowiązkowe od 11 października 2027 r.
Audyt przedsiębiorstwa obejmuje całą firmę (budynki, procesy, instalacje, transport) i spełnia obowiązek ustawowy. Audyt efektywności energetycznej dotyczy jednego, konkretnego przedsięwzięcia i jest załącznikiem do wniosku o białe certyfikaty. Wykonujemy oba i planujemy je tak, aby dane zebrać raz.
Zwykle od kilku tygodni do 2–3 miesięcy, zależnie od liczby obiektów i dostępności danych. Zaczynamy od inwentaryzacji i zebrania danych o zużyciu z 3 lat, uzupełniamy je pomiarami, sporządzamy bilans energetyczny, a na końcu przedstawiamy listę działań z oszczędnościami, kosztami i czasem zwrotu.
Do 5% przychodu firmy z poprzedniego roku. Kary nakłada Prezes URE. Poza sankcją brak audytu oznacza też brak podstawy do białych certyfikatów, ISO 50001 i danych do raportu ESG — dlatego traktujemy go jako punkt wyjścia, a nie koszt sam w sobie.
Konkretną listę modernizacji uszeregowaną według zwrotu — od ustawień i taryf po wymianę napędów czy odzysk ciepła. Wyniki audytu wykorzystujemy do wniosków o białe certyfikaty, dobrania modelu zakupu energii i analizy opłacalności magazynu energii lub fotowoltaiki.